In onze zoektocht naar groei en ontwikkeling lopen we vaak tegen ‘problemen’ aan, ook in organisaties. Bij veel mensen is dan de nijging om naar de oorzaak van het probleem te zoeken. Het idee erachter is dat wanneer we de oorzaak vinden, deze kan worden gecorrigeerd, en het probleem is opgelost. Dit is een technische manier van kijken, die bij technische problemen vaak prima werkt. Bij organisatorische, en dussociale problemen leidt deze ziens- en werkwijze vaak tot juist het verergeren van het probleem.

1) Vaak is er niet één eenduidige oorzaak, maar een complexiteit en samenloop van omstandigheden.

2) Het zoeken naar de ‘fout’ leidt tot (de perceptie van) een schuldvraag, vaak ook schuld toewijzen, en dus ‘politiek’ gedrag, afschermen, indekken, afleiden, etc. Het onderzoeken leidt tot verwijdering, wantrouwen, en een klimaat van angst. Een verergering van het probleem dus, terwijl juist een creatieve en coöperatieve sfeer essentieel is voor het oplossen van problemen.

De oplossing is het ei van Columbus: kijk niet naar de oorzaak van een probleem, maar ga op zoek naar de oorzaken van succes. Voor sommige mensen lijkt dit paradoxaal, want het probleem moet toch worden opgelost? Ten eerste zal het probleem waarschijnlijk ‘verdwijnen’, als vanzelf . Ten tweede, voor het oplossen van een probleem is een coöperatieve sfeer nodig, en die wordt hiermee geschapen. Ten derde, worden door het onderzoeken van oorzaken en voorwaarden van succes de ‘ingrediënten’ voor het oplossen van het probleem gevonden.

Wanneer er dus problemen zijn, bijvoorbeeld in het afhandelen van een procedure binnen of tussen organisaties, kijk dan eens wanneer die zelfde (of anders een vergelijkbare) procedure wel werkt, en wat maakt dat het werkt. Als de betrokkenen dit zelf doen zul je zien dat er a) best veel goed gaat en b) dat de oplossingen binnen handbereik zijn. Het kan wel helpen om een ‘onafhankelijke’ het proces te laten begeleiden.

Het is keer op keer mijn ervaring als ik met organisaties werk dat mensen hun eigen problemen kunnen oplossen en tot betere verstandhoudingen en prestaties kunnen komen wanneer deze manier van werken wordt toegepast: kijk naar wat goed gaat en onderzoek de oorzaken van succes.

Succes gegarandeerd!